Czy eko biżuteria w ogóle istnieje?

Tak, ale na świecie jest zaledwie kilka etycznych i ekologicznych marek.

Jaki jest problem z typową biżuterią?

Większość firm, szczególnie tych dużych, wybiera konwencjonalne metale i kamienie szlachetne. Nie dość, że ich wydobycie prowadzi do destrukcji krajobrazów, to niestety wiele z nich pochodzi z bardzo skonfliktowanych rejonów, gdzie za te cenne surowce cierpią lokalne społeczności. Nie wspominając o masowej produkcji, która (jak w przypadku ubrań) często pociąga za sobą wyzysk i pracę najmłodszych.

Czym się kierować wybierając biżuterię?

• Jak najbardziej lokalną i transparentną produkcją (samo „miejsce produkcji: Europa” nie wystarcza!)
• Materiałami (szczególnie tymi szlachetnymi) z odzysku, bo jest ich już pod dostatkiem w obiegu (pod tym względem super jest biżuteria z takich marek jak Kamaryd, Riva czy Biżuteria z Talerzy)
• Wysokiej jakości wykończeniem, które naprawdę wytrzyma lata (np. rodowanie srebra)
• Jasnymi deklaracjami odnośnie pochodzenia surowców („bezkonfliktowe” metale i kamienie)
• Materiałami przyjaznymi dla skóry (bez niklu czy kadmu)
• Możesz też postawić na antyki czy biżuterię vintage – może mieć wiele klasy!

Zero waste w podróży

Jak podróżować bardziej ekologicznie?

To całkiem proste! Zdradzę wam bez czego ja i moja rodzina nie wybieramy się w podróż oraz z jakich sprytnych rozwiązań korzystamy, by nasz bagaż był lżejszy i zajmował mniej miejsca… a nasze wakacje nie przyczyniały się znacząco do zmian klimatu!

Gosia Bukowczyk,

Na Gramy. Sklep bez plastiku – Łódź

Planowanie wyjazdu

Zaczniemy od najważniejszego tematu: podróże powodują emisje gazów cieplarnianych i nie ma co tego negować. Wszyscy jednak jesteśmy ludźmi, chcemy poznawać inne kultury, odwiedzać piękne miejsca czy próbować lokalnych kuchni i nie ma sensu się za to karcić. Możemy jednak podejmować lepsze lub gorsze decyzje w planowaniu wakacji, dlatego mam dla was kilka wskazówek:

• Zawsze przed wyjazdem upewnijcie się, że wszystko co możecie, odłączyliście z kontaktu. Nie tylko ogranicza to zużycie prądu ale także zwiększa bezpieczeństwo!
• Sprawdźcie przed wyjazdem czy zużyliście lub oddaliście znajomym/rodzinie wszystkie produkty spożywcze, które mogłyby się w międzyczasie popsuć. Nie marnujmy jedzenia!
• Zabierzcie ze sobą na podróż przekąski – nigdy nie wiecie co i gdzie przyjdzie wam znaleźć na trasie, a o wiele lepiej posilić się orzechami czy suszonymi owocami niż paczką chipsów. Szczególnie, że możecie je kupić bez plastiku przed wyjazdem w sklepach takich jak Na Gramy.
• Jeśli macie taką możliwość, wybierajcie noclegi przyjaźniejsze środowisku czyli takie, które używają naturalnych detergentów, współpracują z lokalnymi producentami, posiadają panele fotowoltaiczne czy w pełni zrezygnowały z jednorazowego plastiku.

Wskazówka: Możecie takich miejsc szukać na przykład na Ethy Maps – ogólnoświatowej mapie ekologicznych miejsc, marek i inicjatyw. Zbiera ona sprawdzone eko noclegi, hotele, restauracje czy sklepy więc może być bardzo pomocnym źródłem informacji na czas podróży!

• Podróż samolotem czy samochodem powoduje negatywne dla klimatu emisje CO2. Możemy ten wpływ zrównoważyć wykupując kompensację dwutlenku węgla czyli tzw. carbon offset. Przekazujemy wówczas pieniądze na inicjatywy, które prowadzą do redukcji CO2 w atmosferze (takie jak np. zalesianie, wychwytywanie gazów cieplarnianych z wysypisk śmieci, energetyka wiatrowa i wiele innych). Firm i organizacji oferujących carbon offset jest wiele – wszystkie pozwalają nam łatwo wyliczyć ilość ton dwutlenku węgla wyemitowanego w czasie naszej podróży, a co za tym idzie dokładną kwotę pieniędzy jaką teraz musimy przeznaczyć na zielone projekty by bilans wyszedł na zero. Ale uwaga! Nie wszystkie rzeczywiście inwestują te pieniądze w inicjatywy pomagające klimatowi – dobre rankingi znajdziecie tutaj i tutaj. Możecie też często skorzystać z opcji offsetu oferowanej bezpośrednio przez przewoźnika, jednak warto sprawdzić na jakiej bazie jest ten program zbudowany zanim dopłacimy nieco do biletu.
• Zamiast samolotu, wybierajcie transport zbiorowy taki jak pociąg czy carsharing. Wiemy, że wydaje się to trudne, drogie i uciążliwe ale może to być fajna przygoda a zdecydowanie zmniejszy to wpływ waszej podróży na środowisko!

Wskazówka: Do wielu miejsc nie da się inaczej dojechać niż własnym samochodem.. poza tym jest to wygoda, z której często nie chcemy albo nie możemy zrezygnować. Wówczas polecamy wrzucenie oferty przejazdu na BlaBlaCar – portal, który umożliwia współdzielenie podróży:) Wbrew obawom wielu, jest to też bardzo bezpieczna forma podróżowania, dla obu stron. Poza tym z naszego doświadczenia z tego portalu korzystają naprawdę super ludzie!

• Gdy musicie lecieć samolotem, rezerwujcie bilety bezpośrednie. To nie tylko oszczędność paliwa ale często także pieniędzy, nie wspominając o czasie, który na wakacjach jest bardzo cenny!
• Wybierajcie bilety elektroniczne zamiast papierowych. Są akceptowane zarówno w samolotach i pociągach jak i komunikacji miejskiej więc to bardzo prosta zmiana, a chroni nasze lasy!

I co najważniejsze, koniecznie pamiętajcie o codziennych niezbędnikach less waste! Jakich? Czytajcie dalej a dowiecie się co mi pomaga podróżować ekologicznie!

Pakowanie

Pierwszą i podstawową zasadą w planowaniu bagażu less waste jest pakowanie mniej i lżej. Starajcie się ograniczyć swoją garderobę oraz akcesoria do minimum i bierzcie mniejsze walizki czy plecaki (przy locie samolotem, ograniczy to też koszty!), nie zapominając jednak zabrać wszystkich niezbędnych ubrań czy akcesoriów – nie ma gorszej sytuacji niż musieć kupić nowe ręczniki, spodnie czy buty tylko dlatego, że poprzednie zostały przez przypadek w domu.

Kosmetyczka

Kluczowy element naszego bagażu to kosmetyczka. Jeśli staracie się żyć ekologicznie, z pewnością często wybieracie kosmetyki bez plastiku lub nawet zupełnie bez opakowań. Mydła, szampony i odżywki w kostce to bardzo prosta zmiana, którą wiele i wielu z was już dawno wprowadziło w życie. Nie wszyscy jednak doceniają ich zalety w podróży! Oszczędzają nam nie tylko miejsce w bagażu ale także zmniejszają ryzyko, że coś nam się w walizce czy torbie wyleje – a nikt nie lubi przecież takich sytuacji! Poza tym – możemy je wziąć do bagażu podręcznego, w przeciwieństwie do rzeczy w płynie. I są one też o wiele wydajniejsze więc możecie wziąć ich ze sobą mniej.

Wskazówka: Jeśli chcecie zmniejszyć wielkość waszej kosmetyczki jeszcze bardziej, wybierzcie kosmetyki wielofunkcyjne takie jak szampon 3w1 marki Shaushka, szampon 2w1 marki Tinktura czy mydło do włosów i brody Waligóra od Cztery Szpaki.

Nie da się też funkcjonować bez mycia zębów, choć dzieci nie raz próbują nas przekonywać, że to nudna i zbędna czynność. Jeśli zamieniliście już pasty w plastikowych tubkach (nie nadających się do recyklingu) na bardziej naturalne, w szkle – to świetnie! Słoiczki to jednak coś co dokłada extra kilogramów do naszego bagażu… Jest na to jednak rada! Możecie zamiast nich wybrać pastę do zębów w tabletkach, pakując dokładnie tyle ile będzie wam potrzeba, w lekki woreczek.

Moim kolejnym niezbędnikiem na wakacjach są kremy z filtrem – nikt nie chce spalić się na słońcu pierwszego dnia wakacji! To jednak kolejny kosmetyk, który trzeba zmieścić w kosmetyczce…chyba że, jest on jednocześnie kremem nawilżającym albo kremem BB, jak te marki Resibo! Możecie też wybrać dużo bardziej skoncentrowany i wydajny krem spf w sztyfcie od We Love The Planet – spokojnie wystarcza dla całej rodziny nawet na więcej niż jeden wyjazd! Co ważne, nasze filtry UV są mineralne i w przeciwieństwie do typowych drogeryjnych, nie powodują niszczenia raf koralowych. Więcej informacji w tym temacie znajdziecie na świetnej stronie Kasi Wągrowskiej.

Poza kosmetykami, zabieram zazwyczaj ze sobą też różnego rodzaju akcesoria: szczoteczka do zębów – najlepiej nieciężka, bambusowa; patyczki do uszu – na przykład ultralekkie i zajmujące mało miejsca patyczki wielorazowe od LastSwab; mydelniczka – taka jak poduszka luffa czy płaska gąbka luffa sprawdzą się idealnie bo są lekkie a jednocześnie pozwolą mydełku dobrze wyschnąć.

Wskazówka: Większą gąbkę luffa możecie sprytnie wykorzystać jako poręczny i lekki… stojak na szczoteczki! Z własnego doświadczenia wiem, że to rozwiązanie sprawdza się fantastycznie!

Wyżywienie

Bardzo ważne by w bagażu znalazło się też miejsce na akcesoria, które pozwolą nam posilić się i ugasić pragnienie bez plastiku. Z pewnością przydadzą wam się dobrej jakości butelki czy kubki oraz lekkie zestawy sztućców – ja noszę takie zawsze ze sobą żeby mieć z czego się napić i czym zjeść nawet gdy miejsca, które odwiedzam, oferują tylko plastikowe jednorazówki (czego nie powinny już zgodnie z nowymi przepisami robić….ale wszyscy wiemy jak to jest). Dodatkowo, jeśli lubicie pić koktajle, warto się również zaopatrzyć w stalowe czy bambusowe słomki!

Wskazówka: Jeśli wybieracie się w podróż w góry, z plecakami, zdecydowanie postawcie na bardzo lekkie butelki z bioplastiku marki Yuhme albo na butelki i kubki składane od Stojo – to oszczędność miejsca i kręgosłupa!

Planujecie długie wycieczki? Koniecznie weźcie ze sobą także woskowijki (prawdziwy niezbędnik), bo wspaniale zastępują folię spożywczą czy aluminiową do zawijania kanapek czy drożdżówek. A orzechy, bakalie czy owoce spakujcie w lekkie, wielorazowe torebki strunowe Stasher, z bezpiecznego silikonu – bardzo dobrze sprawdzają się na górskich wędrówkach!

Nie zapominajmy oczywiście, że podczas wakacji, jak i na co dzień, także robimy regularnie zakupy. Dlatego jeśli tylko mam taką możliwość, pamiętam o zabraniu ulubionych podstawowych składników takich jak płatki owsiane, makaron czy ryż bo szanse na znalezienie ich bez plastiku w większości miejsc graniczą z cudem, są bardzo przydatne gdy planujemy gotować sami. Oczywiście, żadne wakacje nie obędą się również bez filiżanki kawy czy herbaty o poranku, więc ich też nigdy nie brak w mojej walizce. Podobnie z ulubionymi przyprawami – lepiej wziąć odrobinę z domu, niż na miejscu musieć kupować całą plastikową torebkę. W dodatku to nieekonomiczne, bo to, czego nie zużyjemy, często na koniec urlopu zostawiamy zamiast przywieźć ze sobą. Dodatkowo, nigdzie nie ruszam się bez wielorazowej torby oraz woreczków na warzywa, owoce czy bakalie. Pozwala mi to uniknąć bardzo wielu foliówek!

Zwierzęta

Jeśli podróżujecie ze swoimi pupilami, koniecznie pamiętajcie także o ich bagażu! Z pewnością przydadzą wam się kompostowalne woreczki na psie (albo kocie, królicze…) odpadki a ponieważ wycieczki to często także sporo kurzu, błota, trawy czy piasku, dobrze żebyście wzięli dla waszych psiaków także szampon w kostce – na szczęście nie zajmuje wiele miejsca. Weźcie ze sobą też lekką (np. składaną) miseczkę na wodę! Zwierzaki też muszą pić, szczególnie gdy dużo się ruszają i jest gorąco.

Z życia wzięte

Swoimi przemyśleniami o byciu less waste w podróży podzielili się też ze mną Tomasz Kuliś, założyciel Na Gramy a prywatnie fan podróży z plecakiem i skiturów oraz Kamila Florczak z bloga Ready For Boarding.

Tomek : zero waste w górach

Na górskie wycieczki zawsze biorę dwie rzeczy:

• Batony energetyczne Krukam – kupuję je w swoim sklepie bez opakowania, w plecaku trzymam w zamykanym zipie. Mają świetne zdrowe składy, dają dużo energii i nie są pakowane w plastik 🙂
• Owoce liofilizowane – również kupowane na wagę w Na Gramy. Dla mnie to prawdziwy hit w górach. Sprawdzają się świetnie zarówno zimą, jak i latem. Mają same zalety! Są lekkie i się nie psują, nawet przy wielodniowej podróży w góry (surowe owoce ten test przegrywają). Nie rozpuszczają się w największe upały jak wszystkie produkty z czekoladą. Nawet jak się pokruszą w plecaku, wciąż są pyszne. Co więcej, możemy je też stosować sproszkowane jako zdrowy zamiennik schroniskowego cukru i słodzić nimi herbatę.

Wskazówka: Owoce liofilizowane są pozbawione wody więc w zimie nie zamarzają. Testowałem je w Tatrach nawet przy -20°C. Wszystkie inne rzeczy, takie jak batony energetyczne, były zamarznięte na kamień i nie dało się ich jeść, a owoce liofilizowane wciąż były chrupkie i smaczne.

Kamila : Podróże z dziećmi w duchu less waste

Kamila – blog Ready for Boarding:

Czy da się ograniczyć ilość śmieci kiedy podróżuje się z dziećmi? Oczywiście! Warto już od małego uczyć dbania o planetę oraz pokazywać jak dokonywać ekologicznych i świadomych wyborów.

Podróżując z dziećmi zawsze dbamy o to, aby w naszych plecakach znalazły się bidony, które pozwolą nam uniknąć kupowania napojów w butelkach. Do tego, prowiant na drogę pakujemy w woskowijki oraz pojemniki na jedzenie. Zabieramy w podróż zdrowe przekąski, przygotowane przez nas, dzięki czemu jest smaczniej i zdrowiej, bo wiemy co jemy.

Pakując się wybieramy kosmetyki, które są jak najbardziej uniwersalne i mogą być używane przez całą rodzinę. Przelewamy lub pakujemy do mniejszych pojemników kosmetyki, których używamy na co dzień, unikający kupowania takich artykułów specjalnie na wyjazdy, w małych opakowaniach.

Z wyjazdów kolekcjonujemy… wspomnienia. Z założenia unikamy kupowania pamiątek, szczególnie na straganach, gdzie jest wiele plastikowych i świecących zabawek zupełnie niezwiązanych z odwiedzanym miejscem. Jeśli już zdecydujemy się na zakupy to wolimy kupić coś lokalnego, ręcznie robionego, a przy tym wesprzeć rzemieślników czy artystów.

To co, czujecie się przygotowani na podróż? A może są jakieś przedmioty dla, których nie znaleźliście jeszcze ekologicznych odpowiedników? Koniecznie dajcie nam znać! Może razem wymyślimy jakieś rozwiązanie