System kaucyjny w Polsce wreszcie rusza – od 1 października. Pomimo że był zapowiadany od dawna, wiele szczegółów jego działania wciąż budzi wątpliwości. Czy wiesz wszystko o tym jak będzie działał nowy system? Odpowiadamy na najczęstsze pytania – od najprostszych do najtrudniejszych!
1. Jakie produkty objęte będą kaucją od 1 października?
- Puszki aluminiowe do 1 litra
- Jednorazowe butelki plastikowe (PET) do 3 l
- Szklane butelki wielokrotnego użytku do 1,5 l
Wszystkie produkty objęte systemem muszą mieć na opakowaniu następujące oznaczenia:
2. Jakie opakowania pozostaną poza systemem?
- butelki plastikowe z innych materiałów np. HDPE (najczęściej są to butelki nieprzezroczyste, na chemię gospodarczą albo mleko lub kefir). Butelki z HDPE są najczęściej trochę grubsze niż butelki PET oraz nieprzezroczyste. Jeżeli masz wątpliwość – sprawdź oznaczenie na opakowaniu (butelki PET mają symbol recyklingu z numerem 1 i słowem “PET”, HDPE ten sam symbol z numerem 2).
- butelki szklane jednorazowego użytku. Takie wciąż będą do znalezienia na półkach! Wciąż znajdziemy np. butelki po piwie z napisem “BUTELKA BEZZWROTNA”.
3. Czy będzie potrzebny paragon, by odzyskać kaucję?
NIE.
Zwrot kaucji odbywa się bez okazywania paragonu — wystarczy oddać opakowanie oznaczone symbolem w automacie lub w kasie w sklepie działającym w systemie.
4. Które sklepy biorą udział w systemie?
- Obowiązkowo — sklepy o powierzchni powyżej 200 m² sprzedające napoje w opakowaniach objętych systemem.
- Dobrowolnie — mniejsze sklepy (< 200 m²) mogą dołączyć, co może przynieść im korzyści marketingowe.
- Przykładowe sieci handlowe:
- Biedronka, Lidl, Netto, Stokrotka — wszystkie te sieci będą przyjmować opakowania od 1 października.
- Żabka — tylko większe placówki Żabka będą objęte systemem; pilotaże i początkująca infrastruktura już funkcjonują w wybranych lokalizacjach.
- Drogerie Rossmann nie wejdą do systemu kaucyjnego. Do tej pory można było w nich kupić napoje w butelkach PET, ale sieć postanowiła, aby zrezygnować z ich sprzedaży właśnie po to, aby nie trafić do systemu kaucyjnego.
5. Jak rozpoznać, czy mniejszy sklep uczestniczy w systemie kaucyjnym?
Szukaj w sklepie automatu do oddawania opakowań albo informacji o zbiórce ręcznej przy kasie. Sklep może wskazywać na witrynie lub przy wejściu, że akceptuje opakowania kaucyjne.
6. Czy zwrot opakowań będzie tylko w automatach w sklepach?
NIE.
Sklepy mogą wybierać między zbiórką manualną (ręczną) a automatyczną (RVM/butelkomat). Obie formy są zgodne z przepisami.
7. Czy mogę oddawać zgniecione puszki i butelki?
NIE.
Opakowania muszą zachować formę, mieć czytelną etykietę z symbolem — tylko wtedy można je zwrócić. Dzięki temu, że opakowania są niezgniecione możliwe jest zeskanowanie kodu kreskowego przez automat.
8. Czy cena widoczna na półce będzie z kaucją czy bez?
Cena na półce to cena napoju bez kaucji — kaucja (0,50 zł za PET/puszki, 1 zł za szklane) jest doliczana przy kasie i widoczna osobno na paragonie.
9. Czy wszystkie puszki po 1 października będą objęte kaucją?
NIE!
Przez kilka miesięcy będą w obiegu również puszki i butelki bez logo kaucji — to produkty wcześniej wprowadzone do sprzedaży. Są legalne do sprzedaży do ich wyczerpania. Mogą leżeć na półce obok siebie! Jak rozpoznać puszki z kaucją? Szukaj symbolu systemu (logo kaucji) nadrukowanego na opakowaniu — tylko te, posiadające taki znaczek są objęte systemem.
10. Mam dużo butelek i puszek kupionych przed 1 października. Czy mogę odzyskać za nie kaucję?
NIE.
Opakowania bez symbolu kaucji nie będą uprawniać do zwrotu w ramach systemu kaucyjnego. Można je oddać jedynie na starych zasadach jeżeli były to opakowania kaucyjne (z paragonem, do sklepu gdzie były kupione) lub do segregacji jako odpady.
11. Czy wszystkie butelki na piwo po 1 stycznia 2026 roku będą objęte kaucją?
NIE.
Choć po 1 stycznia 2026 roku kaucja obejmie też opakowania szklane, jednak będzie to dotyczyć jedynie opakowań “wielorazowych”. Czy szkło jest jedno czy wielorazowe wynika w zasadzie jedynie z deklaracji producenta… Jeżeli browar uzna, że jego szkło jest “jednorazowe”, wówczas wciąż może oferować piwo w butelkach bezzwrotnych.
